bruksizm

Diş Sıkmak (Bruksizm) Nedir?

Bruksizm, yani diş sıkmak günümüzün stresli yaşantısında her on kişiden dördünde görülür. Peki bruksizm nedir? Bireylerin gün içinde ya da uyurken istemsiz olarak dişlerini sıkması veya gıcırdatmasıdır. Stres anlarında dişlerin istemsizce sıkılması çok da normal bir durum değil. Bu durumun kalıcı bir alışkanlığa dönüşmesi durumunda diş hekiminizi ziyaret etmenizde yarar var. Son yıllarda bruksizm üzerine yapılan çalışmalar diş hekimlerine ve aynı zamanda bu konuda bilgi sahibi olmak isteyen hastalara, hastalığın nasıl teşhis edileceği, kimlerin tedaviye ihtiyaç duyduğu ve nasıl tedavi edilebileceğiyle ilgili yol gösteriyor.

Neden Dişlerimizi Sıkarız?

Diş sıkmaya sebep olan birçok faktör var. Stres, anksiyete veya öfke kaynaklı ortaya çıkan bruksizm vakaları toplumda en yaygın olanları. Ayrıca bu kadar agresif duygulara gerek duymadan sadece konsantrasyon esnasında da diş sıkma çok sık görülüyor. Bilgisayar başında uzun vakit geçirmek, ders çalışmak hatta telefonda oyun oynarken bile diş sıkmak mümkün. Gün içinde gerçekleşen istemsiz diş sıkma eylemi daha çok stres ve konsantrasyon kaynaklıyken, gece uyku sırasında ortaya çıkan diş sıkma eylemi uyku sırasındaki uyarılmalara bağlı olabilir. Bu konuda yapılan çalışmalar geceleri diş sıkmanın horlama ve uyku apnesi gibi diğer uyku bozukluklarıyla güçlü bir bağlantısı olduğu gösteriyor.

Bruksizm riski bireylere göre değişir. Sigara kullanımı, aşırı kafein ve alkol tüketimi, yasadışı uyuşturucu kullanımı riskleri arttırır. Daha stresli ve agresif bireylerde de bruksizm riski artar. Antidepresan gibi psikoaktif ilaçların uzun süreli kullanımının da bruksizm ile ilişkisi olduğu biliniyor.

Bruksizmin Belirtileri

Şiddetli bruksizm, dişlerin çiğneme yüzeylerinde ve ön yüzlerinde aşınmalara sebep olabilir. Bu aşınmalar sebebiyle dişlerde estetik olmayan görünümler ve en önemlisi soğuk-sıcak hassasiyetleri oluşabilir. Ağızda mevcut bulunan kaplama ve köprülerde kırıklar meydana gelebilir.

Ayrıca geçmek bilmeyen baş ağrılarına ve uzun vadede çene eklemi bozukluklarına sebep olabilir. Bu nedenle birazdan bahsedeceğimiz belirtilerden birkaçına sahip olduğunuzda zaman kaybetmeden diş hekiminize görünmenizde fayda var.

  • Uyandığınızda şakaklarda ve çenede hissedilen ağrı
  • Israrlı baş ve boyun ağrıları
  • Yanaklarda dışarıdan da belli olan (kişinin mevcut kilosu ile orantısız) şişkinlik, tombulluk
  • Aşınmış diş yüzeyleri
  • Dişlerinizi sıktığınız zaman dişlerde ve çenede oluşan hassasiyet
  • Geceleri uyku partnerinizin fark edebileceği kadar ortaya çıkan diş gıcırdatma sesleri
  • Çenelerdeki yorgunluğa bağlı açılıp kapanma kısıtlılığı
  • Açma kapama ve yemek sırasında eklemden gelen sesler
  • Diş sıkma ve gıcırdatma sırasında yanak içinin ısırılmasına bağlı ortaya çıkan izler
  • Dil kenarlarında bulunan hafif dalgalı diş izleri görüntüsü

Bruksizm Teşhis ve Tedavisi

Diş hekiminizi ziyaret ettiğinizde hekiminiz yapacağı ağız içi muayene sonucunda diş sıkma belirtilerini fark ederse; ilk olarak bruksizmin nedenini araştırır. Size alışkanlıklarınız, kullandığınız ilaçlar, günlük yaşantınız hakkında sorular sorarak en uygun tedavi yöntemini belirler.

Diş sıkmanın etkilerini azaltmak için diş hekiminiz size çeşitli tedaviler uygulayabilir. Bunlar arasında en yaygın olanı “gece plağı” olarak da adlandırılan dişlerin dış yüzeylerini kaplayan koruyucu aparattır. Bu plaklar diş sıkma sırasında dişlerin birbirine temas etmesini önleyerek zararlı kuvvetleri elimine eder.

Dişler üzerinde herhangi bir işlem yapılmadığı için genellikle en çok tercih edilen yöntemdir. Diş hekiminiz ilk randevunuzda ölçü aldıktan sonra plağınız kişiye özel olarak üretilir ve bir sonraki randevunuzda size teslim edilir.

Gece plağı gün içinde kullanıma uygun olmadığı için son yıllarda masseter botoksu olarak adlandırılan tedavi yöntemi de sıklıkla uygulanıyor ve çok faydalı. Diş sıktığımızda aktive olan ve çene köşelerinde yer alan kasa uygulanan botox işleminin faydalı olması için 6 ayda bir tekrarlanması gerekiyor. Ayrıca diş sıkma alışkanlığına bağlı olarak çene kasının güçlenmesi sonucu kastaki hacim artışı yüz hatlarının daha kare görünmesine ve hastaların bu durumdan şikayetçi olmasına sebep oluyor. Masseter botoksu kasın gücünü azalttığı için istenmeyen kas hacmi ve kütlesinin de belirli oranda küçülmesini sağlayarak hastaların estetik beklentisini de karşılıyor.

Ayrıca en çok ne zaman diş sıktığınızın farkında olmak da tam olmasa da bir miktar iyileşme sağlayabilir. Her gördüğünüzde dikkatinizi çekmesi için bilgisayarınıza bir post-it yapıştırabilir, bir bileklik takabilir ya da çalışma ortamınıza özel bir obje koyabilirsiniz. Bu parçaları her gördüğünüzde diş sıkıp sıkmadığınızı kontrol edebilirsiniz. Böylece hem en çok ne zaman diş sıktığınızı fark edersiniz, hem de oluşacak farkındalıkla bir miktar kendinizi koruyabilirsiniz. Ama kesin çözüm diş doktorunuza danışmak ve önerilerini uygulamaktır.

Bruksizm ağız ve diş sağlığını, kişinin yaşam kalitesini ciddi derecede etkileyen gizli bir tehlike. Çoğu zaman kişiler bu durumu kanıksamış oldukları için tehlikeyi fark edemiyorlar.

Bu alışkanlığınızı değiştirmek, hayat kalitenizi ve farkındalığınızı arttırmak için zaman kaybetmeden diş hekiminizi ziyaret etmelisiniz.

Hemen Randevunuzu Oluşturun, Sizi Arayalım